Zespół Szkół w Komborni

 

                 Stanisław Pigoń - historyk literatury polskiej, edytor, wychowawca i pedagog urodził się 27 września 1885 w Komborni koło Krosna. Pochodził z ubogiej rodziny chłopskiej. Jego droga do profesury była długa i pełna przeszkód; rodzina nie ułatwiała mu drogi do poszerzania wiedzy. Urodził się na wsi, więc jego głównym zajęciem miała być praca na roli i pomoc rodzicom w prowadzeniu gospodarstwa domowego. Stanisław wolał jednak czytać książki niż chodzić za pługiem. Rodzina niechętnie odnosiła się do jego decyzji o wyjeździe na studia (głównym problemem były zbyt skromne finanse). Doszło już nawet do tego, że Stanisław zaniechał myśli o studiach. Ostatecznie jednak udało mu się wyjechać do Krakowa i rozpocząć studia na UJ.

                 Nie powrócił już na stałe w rodzinne strony. W latach 1906-1912 studiował filologię polską na Uniwersytecie Jagiellońskim w Krakowie. W latach 1921-1930 był profesorem historii literatury polskiej na Uniwersytecie Stefana Batorego w Wilnie, a w 1926-1928 jego rektorem. W 1931-1960 (z przerwą 1939-1945) był profesorem Uniwersytetu Jagiellońskiego.

                 Na początku okupacji Pigoń (wraz z grupą profesorów krakowskich) więziony był w niemieckim obozie koncentracyjnym Oranienburg-Sachsenhausen. Swoje doświadczenia z pobytu w  obozie ujął w szkicu Wspomnienia z obozu Sachsenhausen 1939-40. Był członkiem Polskiej Akademii Nauk i Polskiej Akademii Umiejętności. Koleje swojego  życia   opisał  w  pamiętniku  „Z  Komborni  w świat”

i „Z przędziwa pamięci”. Pigoń zajmował się literaturą jako przekazem doniosłych treści poznawczych, ideowo - wychowawczych  i  filozoficznych  oraz  jej  rolą  w kształtowaniu polskiej świadomości narodowej.

Był skrupulatnym badaczem i wydawcą tekstów ważnych dla poznania życia i twórczości wielkich pisarzy. Interesował się szczególnie okresami romantyzmu i modernizmu, a przede wszystkim postacią i dziełem Adama Mickiewicza. Badał również i wydawał utwory Aleksandra Fredry, Stefana Żeromskiego i Władysława Orkana. Pigoń był także odkrywcą twórczości samorodnych pisarzy chłopskich; zajmował się kulturą polskiej wsi. Zmarł w Krakowie 18 grudnia 1968.

 

Ważniejsze utwory:

Chrystologia A. Towiańskiego,

Do źródeł "Dziadów" kowieńsko-wileńskich,

O Księgach Narodu i Pielgrzymstwa Polskiego

A. Mickiewicza,

"Pan Tadeusz" : wzrost, wielkość i sława : studium literackie,

Wspominki z obozu w Sachsenhausen (1939-1940),

Wybór pisarzy ludowych -  cz. 1- Pamiętnikarze i publicyści,

Wybór pisarzy ludowych - cz. 2 - Poeci i gawędziarze,

Z dawnego Wilna : szkice obyczajowe i literackie,

Z Komborni w świat : wspomnienia młodości,

Ze studiów nad tekstem "Pana Tadeusza" : trzy notatki

Stanisław Pigoń 

jako gimnazjalista

... jej patron:

„Do celów szlachetnych, szlachetne tylko wiodą czyny...”

Prof. Stanisław  Pigoń

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Stanisław Pigoń z  siostrą Anielą i bratem Feliksem  (1915)

Stanisław Pigoń - Rektor Uniwersytetu Wileńskiego(1926)

Rodzinny dom Profesora

(widok współczesny)